แชร์

ยื่นจด อย. แล้วต้องรอกี่วัน? เจาะลึกระยะเวลาการพิจารณา อย. แต่ละประเภท

อัพเดทล่าสุด: 18 ส.ค. 2026

1 ผู้เข้าชม

ยื่นจด อย. แล้วต้องรอกี่วัน ระยะเวลาพิจารณา อย. แต่ละประเภท

ยื่นจด อย. แล้วต้องรอกี่วัน? เจาะลึกระยะเวลาการพิจารณา อย. แต่ละประเภท

ยื่นจด อย. แล้วต้องรอกี่วัน? เป็นหนึ่งในคำถามที่เจ้าของแบรนด์ ผู้ผลิต และผู้ประกอบการที่กำลังจะนำสินค้าออกสู่ตลาดให้ความสนใจ เพราะระยะเวลาในการพิจารณาไม่ได้เท่ากันทุกผลิตภัณฑ์ แต่ขึ้นอยู่กับ ประเภทสินค้า ขั้นตอนการขออนุญาต ความครบถ้วนของเอกสาร และระดับความซับซ้อนของผลิตภัณฑ์

บางคำขออาจดำเนินการได้ภายในไม่กี่วันทำการ ขณะที่ผลิตภัณฑ์บางประเภทอาจต้องใช้เวลาหลายสัปดาห์หรือหลายเดือน โดยเฉพาะกรณีที่ต้องตรวจประเมินสถานที่ ตรวจสอบข้อมูลเพิ่มเติม หรือส่งให้ผู้เชี่ยวชาญพิจารณา

บทความนี้จะพาไปดูว่า จด อย. ใช้เวลากี่วัน, แต่ละผลิตภัณฑ์ใช้เวลาต่างกันอย่างไร และมีปัจจัยอะไรบ้างที่ทำให้การอนุมัติเร็วหรือช้า

จด อย. ใช้เวลากี่วัน?
คำว่า “จด อย.” เป็นคำที่ผู้ประกอบการใช้เรียกรวมกระบวนการขออนุญาตหรือขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์สุขภาพกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) แต่ในทางปฏิบัติ ผลิตภัณฑ์แต่ละประเภทมีกระบวนการและระยะเวลาพิจารณาแตกต่างกัน

ดังนั้นจึงไม่สามารถระบุได้ว่า ยื่น อย. ทุกประเภทต้องรอ 7 วัน, 15 วัน หรือ 30 วันเหมือนกันทั้งหมด

ตัวอย่างเช่น

เครื่องสำอาง มีขั้นตอนการจดแจ้งที่คู่มือประชาชนระบุระยะเวลาดำเนินการรวม 3 วันทำการ
อาหารบางประเภทสามารถดำเนินการได้ภายใน 1 วันทำการ
อาหารบางประเภทที่มีความซับซ้อนอาจใช้เวลาพิจารณาหลายสิบวันทำการ
การขออนุญาตผลิตอาหารบางกรณีมีทั้งขั้นตอนตรวจประเมินสถานที่และพิจารณาคำขอ ทำให้ระยะเวลารวมยาวนานขึ้น
เครื่องมือแพทย์มีระยะเวลาที่แตกต่างกันตามประเภทและระดับความเสี่ยงของผลิตภัณฑ์

จึงควรตรวจสอบ ระยะเวลาตามประเภทคำขอที่ตรงกับผลิตภัณฑ์ของตนเอง ก่อนวางแผนผลิตและจำหน่าย

ระยะเวลาจด อย. แต่ละประเภท ใช้กี่วัน?
1. เครื่องสำอาง จดแจ้ง อย. กี่วัน?
สำหรับเครื่องสำอาง กระบวนการที่ใช้เรียกว่า “การจดแจ้งเครื่องสำอาง” โดยคู่มือประชาชนของ อย. ระบุขั้นตอนหลัก ได้แก่ การตรวจสอบความครบถ้วนของเอกสาร และการพิจารณารายละเอียดของคำขอ

ข้อมูลคู่มือประชาชนที่เผยแพร่ล่าสุดระบุว่า การจดแจ้งเครื่องสำอางมีระยะเวลาดำเนินการรวม 3 วันทำการ โดยแบ่งเป็นการตรวจสอบเอกสาร 1 วันทำการ และการพิจารณา 2 วันทำการ

อย่างไรก็ตาม ระยะเวลาดังกล่าวควรเข้าใจว่าเป็น กรอบเวลาของกระบวนการตามคู่มือ ไม่ได้หมายความว่าทุกกรณีจะได้รับผลภายในระยะเวลาเดียวกันเสมอ หากข้อมูลไม่ครบถ้วนหรือมีประเด็นที่ต้องแก้ไข อาจทำให้กระบวนการใช้เวลามากขึ้น

สิ่งที่ควรตรวจสอบก่อนจดแจ้งเครื่องสำอาง

ชื่อเครื่องสำอาง
ประเภทผลิตภัณฑ์
สูตรส่วนประกอบ
ชื่อและหน้าที่ของสาร
ผู้ผลิตหรือสถานที่ผลิต
ประเทศผู้ผลิต
รายละเอียดฉลาก
ข้อมูลผู้ประกอบการ
เอกสารประกอบที่เกี่ยวข้อง

สรุป: จดแจ้งเครื่องสำอางตามคู่มือประชาชนใช้เวลารวมประมาณ 3 วันทำการ ในกรณีที่ดำเนินการตามเงื่อนไขและข้อมูลครบถ้วน

2. อาหาร จด อย. กี่วัน?
สำหรับผลิตภัณฑ์อาหาร คำว่า “จด อย.” อาจครอบคลุมหลายกระบวนการ เช่น การขออนุญาตผลิตภัณฑ์อาหาร การขอเลขสารบบอาหาร การขออนุญาตสถานที่ผลิต หรือการพิจารณาสูตรและมาตรฐาน

ดังนั้น ระยะเวลาไม่ได้เท่ากันทุกผลิตภัณฑ์อาหาร

ตัวอย่างจากข้อมูลของ อย. พบว่าผลิตภัณฑ์อาหารบางกลุ่มที่มีความเสี่ยงต่ำและไม่แจ้งสูตร สามารถดำเนินการได้ภายใน 1 วันทำการ

ขณะที่อาหารบางประเภทมีระยะเวลาพิจารณานานกว่านั้น เช่น

อาหารสำหรับผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนัก — 28 วันทำการ
อาหารที่มีวัตถุประสงค์พิเศษ — 72 วันทำการ
การพิจารณาอนุมัติสูตรอาหารและการใช้วัตถุเจือปนอาหาร — 24 วันทำการ
ทั้งนี้ ตัวเลขดังกล่าวเป็นระยะเวลาตามกระบวนงานของคำขอแต่ละประเภท ไม่ควรนำไปเหมารวมกับอาหารทุกชนิด

3. ขออนุญาตผลิตอาหาร ต้องรอกี่วัน?
กรณีที่ผู้ประกอบการต้องขออนุญาตผลิตอาหาร ระยะเวลาจะไม่ได้มีเฉพาะขั้นตอนพิจารณาผลิตภัณฑ์เท่านั้น แต่อาจเกี่ยวข้องกับ การตรวจประเมินสถานที่ผลิต ด้วย

ข้อมูลของกองอาหาร อย. ระบุว่า กรณีเป็นไปตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไข การพิจารณาออกใบอนุญาตผลิตอาหารในส่วนกลางมีระยะเวลารวม 86 วันทำการ แบ่งเป็น

ตรวจประเมินสถานที่ 70 วันทำการ
พิจารณาอนุญาตคำขอ 16 วันทำการ
ดังนั้น หากเป็นกรณีที่ต้องขออนุญาตสถานที่ผลิตอาหาร ควรวางแผนล่วงหน้า ไม่ควรรอให้ผลิตภัณฑ์พร้อมขายแล้วจึงเริ่มดำเนินการ

4. เครื่องมือแพทย์ จด อย. ใช้เวลากี่วัน?
เครื่องมือแพทย์เป็นอีกกลุ่มหนึ่งที่ไม่สามารถกำหนดระยะเวลาแบบเดียวกันได้ทั้งหมด เนื่องจากมีการจัดประเภทตามระดับความเสี่ยงและลักษณะของผลิตภัณฑ์

กระบวนการบางประเภทที่ไม่ต้องส่งผู้เชี่ยวชาญอาจใช้เวลาน้อยกว่ากรณีที่ต้องส่งให้ผู้เชี่ยวชาญ คณะทำงาน หรือคณะอนุกรรมการพิจารณา

อย. ระบุว่า การขออนุญาตบางกรณีของเครื่องมือแพทย์ที่เอกสารครบถ้วน อาจใช้เวลาพิจารณาประมาณ 7 วันทำการ ขณะที่กระบวนการที่ต้องมีการพิจารณาโดยผู้เชี่ยวชาญอาจใช้เวลานานขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

นอกจากนี้ อย. เคยปรับลดระยะเวลาหลายกระบวนงาน โดยตัวอย่างการขออนุญาตผลิตหรือนำเข้าเครื่องมือแพทย์กรณีไม่ส่งผู้เชี่ยวชาญ คณะทำงาน หรืออนุกรรมการ ถูกปรับจากเดิม 215 วัน เหลือ 86 วันทำการในกระบวนงานที่เกี่ยวข้อง

ดังนั้น ก่อนยื่นขึ้นทะเบียนเครื่องมือแพทย์ควรตรวจสอบก่อนว่า ผลิตภัณฑ์อยู่ในประเภทใด และต้องใช้กระบวนการแบบไหน

ทำไมยื่น อย. แล้วใช้เวลาไม่เท่ากัน?
หลายคนเข้าใจว่าเมื่อส่งเอกสารให้ อย. แล้ว เจ้าหน้าที่จะใช้เวลาตามจำนวนวันที่กำหนดและออกใบอนุญาตทันที แต่ในความเป็นจริงมีหลายปัจจัยที่ส่งผลต่อระยะเวลาการพิจารณา

1. ประเภทของผลิตภัณฑ์
ผลิตภัณฑ์แต่ละประเภทอยู่ภายใต้กฎหมายและหลักเกณฑ์ที่แตกต่างกัน เช่น

อาหาร
เครื่องสำอาง
เครื่องมือแพทย์
ผลิตภัณฑ์สมุนไพร
ยา
วัตถุอันตราย

จึงมีขั้นตอนและระยะเวลาการพิจารณาแตกต่างกัน

2. ความครบถ้วนของเอกสาร
เอกสารไม่ครบ เป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญที่ทำให้กระบวนการล่าช้า

ตัวอย่างเอกสารที่อาจเกี่ยวข้อง ได้แก่

สูตรส่วนประกอบ
รายละเอียดผลิตภัณฑ์
ฉลาก
เอกสารผู้ผลิต
หนังสือรับรองต่าง ๆ
เอกสารเกี่ยวกับสถานที่ผลิต
เอกสารนำเข้า
เอกสารด้านคุณภาพและความปลอดภัย

หากเอกสารไม่ตรงกัน เจ้าหน้าที่อาจต้องขอข้อมูลเพิ่มเติมหรือให้ผู้ประกอบการแก้ไข

3. สูตรหรือส่วนประกอบมีความซับซ้อน
โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนประกอบหลายรายการ หรือมีสารที่ต้องตรวจสอบเพิ่มเติม อาจต้องใช้เวลาในการพิจารณามากกว่าผลิตภัณฑ์ที่มีรายละเอียดไม่ซับซ้อน

4. ฉลากและข้อความโฆษณาไม่สอดคล้องกับประเภทผลิตภัณฑ์
อีกประเด็นที่เจ้าของแบรนด์มักมองข้ามคือข้อความบนฉลาก

หากมีข้อความที่สื่อถึงสรรพคุณเกินกว่าที่กฎหมายอนุญาต หรือไม่สอดคล้องกับประเภทผลิตภัณฑ์ อาจต้องแก้ไขข้อมูลก่อนดำเนินการต่อ

5. มีการขอเอกสารหรือข้อมูลเพิ่มเติม
เมื่อเจ้าหน้าที่พบประเด็นที่ต้องตรวจสอบ ผู้ประกอบการอาจต้องส่งข้อมูลเพิ่มเติมหรือแก้ไขเอกสาร

ช่วงเวลาที่ใช้ในการแก้ไขข้อมูลของผู้ประกอบการจึงเป็นอีกส่วนที่ส่งผลต่อระยะเวลารวมของโครงการ

ยื่น อย. แล้วควรนับกี่วัน?
สิ่งสำคัญคือควรแยกระหว่าง

“ระยะเวลาพิจารณาของหน่วยงาน” กับ “ระยะเวลาตั้งแต่เริ่มเตรียมเอกสารจนสินค้าพร้อมขาย” เพราะสองอย่างนี้ไม่ใช่เรื่องเดียวกัน

ตัวอย่างเช่น หากกระบวนการพิจารณาใช้เวลา 10 วันทำการ ไม่ได้หมายความว่าผู้ประกอบการจะสามารถเริ่มขายสินค้าได้ภายใน 10 วันนับจากวันที่เริ่มคิดจะจด อย.

ก่อนถึงขั้นตอนยื่นจริง อาจต้องใช้เวลาในการ

ตรวจสอบประเภทสินค้า
เตรียมสูตร
ตรวจสอบส่วนประกอบ
เตรียมเอกสารผู้ผลิต
ตรวจสอบฉลาก
เตรียมข้อมูลผู้ประกอบการ
ยื่นคำขอ
ชำระค่าธรรมเนียม
รอการพิจารณา
แก้ไขข้อมูล หากมีข้อสังเกต
รอผลการอนุญาตหรือรับจดแจ้ง

ดังนั้น หากมีแผนเปิดตัวสินค้า ควรเผื่อเวลาในขั้นตอน “เตรียมเอกสารและแก้ไขข้อมูล” ไว้ด้วย ไม่ควรวางแผนจากระยะเวลาพิจารณาเพียงอย่างเดียว

5 วิธีช่วยลดโอกาสที่การจด อย. จะล่าช้า
1. ตรวจสอบประเภทผลิตภัณฑ์ก่อนยื่น
ก่อนเริ่มเตรียมเอกสาร ควรตรวจสอบก่อนว่าสินค้าของคุณจัดอยู่ในกลุ่มใด และต้องใช้กระบวนการอนุญาตแบบไหน

การเลือกประเภทผลิตภัณฑ์ผิดตั้งแต่ต้นอาจทำให้ต้องเสียเวลาแก้ไขหรือเริ่มกระบวนการใหม่

2. ตรวจสอบสูตรและส่วนประกอบ
ควรตรวจสอบวัตถุดิบ ส่วนประกอบ ชื่อสาร และหน้าที่ของสารให้ถูกต้องและสอดคล้องกับหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

3. ตรวจสอบฉลากก่อนยื่น
อย่าเพิ่งสั่งพิมพ์ฉลากจำนวนมากก่อนตรวจสอบข้อมูลให้เรียบร้อย

ควรตรวจสอบทั้ง

ชื่อสินค้า
ส่วนประกอบ
วิธีใช้
คำเตือน
ปริมาณสุทธิ
ผู้ผลิต
ผู้นำเข้า
ประเทศผู้ผลิต
ข้อความอื่นที่กฎหมายกำหนด

4. เตรียมเอกสารให้ครบตั้งแต่ต้น
เอกสารที่ครบและข้อมูลที่ตรงกันจะช่วยลดโอกาสเกิดการแก้ไขซ้ำหลายรอบ

5. วาง Timeline ก่อนเปิดตัวสินค้า
หากมีแผนเปิดตัวสินค้าในวันที่กำหนด ควรย้อนกลับมาวางแผนว่า

วันเปิดขาย → วันได้รับอนุญาต → วันยื่นคำขอ → วันเตรียมเอกสาร

การวางแผนแบบนี้ช่วยให้เจ้าของแบรนด์เห็นภาพว่าควรเริ่มดำเนินการเมื่อใด

สรุป ยื่นจด อย. แล้วต้องรอกี่วัน?
คำตอบคือ ไม่มีจำนวนวันที่ตายตัวสำหรับการจด อย. ทุกประเภท

ระยะเวลาขึ้นอยู่กับประเภทผลิตภัณฑ์และกระบวนการที่ใช้ เช่น เครื่องสำอางมีคู่มือประชาชนระบุระยะเวลาดำเนินการรวม 3 วันทำการ ขณะที่อาหารบางประเภทใช้ 1 วันทำการ และอาหารบางประเภทใช้หลายสิบวันทำการ ส่วนการขออนุญาตสถานที่ผลิตอาหารบางกรณีอาจใช้เวลารวม 86 วันทำการ และเครื่องมือแพทย์ก็มีระยะเวลาต่างกันตามประเภทและขั้นตอนการพิจารณา

ดังนั้น หากคุณกำลังวางแผน จด อย. เพื่อเปิดตัวแบรนด์หรือเริ่มจำหน่ายสินค้า สิ่งที่ควรทำเป็นอันดับแรกไม่ใช่การถามเพียงว่า “ต้องรอกี่วัน” แต่ควรตรวจสอบว่า สินค้าของคุณต้องขออนุญาตประเภทใด ใช้เอกสารอะไร และมีขั้นตอนใดบ้าง

เพราะการเตรียมข้อมูลให้ถูกต้องตั้งแต่ต้น ช่วยลดโอกาสที่คำขอจะต้องแก้ไขหลายรอบ และช่วยให้วางแผนเปิดตัวสินค้าได้แม่นยำมากขึ้น

FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับระยะเวลาจด อย.
Q : ยื่นจด อย. กี่วันถึงอนุมัติ?
A : ขึ้นอยู่กับประเภทผลิตภัณฑ์และกระบวนการที่ยื่น ไม่มีระยะเวลาเดียวที่ใช้กับสินค้าทุกประเภท โดยบางกระบวนการใช้เพียงไม่กี่วันทำการ ขณะที่บางกระบวนการอาจใช้เวลาหลายสัปดาห์หรือหลายเดือน

Q : จด อย. เครื่องสำอางใช้เวลากี่วัน?
A : คู่มือประชาชนสำหรับการจดแจ้งเครื่องสำอางระบุระยะเวลาดำเนินการรวม 3 วันทำการ โดยแบ่งเป็นการตรวจสอบเอกสาร 1 วัน และการพิจารณา 2 วันทำการ

Q : จด อย. อาหารใช้เวลากี่วัน?
A : ขึ้นอยู่กับประเภทอาหารและกระบวนการที่ยื่น อาหารบางประเภทสามารถดำเนินการได้ภายใน 1 วันทำการ ขณะที่อาหารบางประเภทใช้เวลานานกว่านั้นอย่างมาก

Q : ถ้าเอกสารไม่ครบ จะทำให้จด อย. ช้าหรือไม่?
A : มีโอกาสทำให้กระบวนการล่าช้า เพราะผู้ประกอบการอาจต้องแก้ไขหรือส่งข้อมูลเพิ่มเติมก่อนที่คำขอจะดำเนินการต่อได้

Q : จด อย. ควรเริ่มก่อนเปิดขายกี่วัน?
A : ควรเริ่มดำเนินการล่วงหน้าโดยพิจารณาทั้งระยะเวลาเตรียมเอกสาร ระยะเวลาพิจารณา และเวลาสำหรับแก้ไขข้อมูล ไม่ควรวางแผนจากระยะเวลาพิจารณาเพียงอย่างเดียว

ต้องการจด อย. แต่ไม่แน่ใจว่าสินค้าต้องใช้เวลากี่วัน?
หากคุณกำลังเตรียมเปิดตัวสินค้า แต่ไม่แน่ใจว่า สินค้าของคุณต้องจด อย. ประเภทไหน ใช้เอกสารอะไร และควรเริ่มดำเนินการเมื่อใด สามารถปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อประเมินข้อมูลเบื้องต้นก่อนยื่นคำขอ เพื่อช่วยวางแผนขั้นตอนและ Timeline ให้เหมาะสมกับผลิตภัณฑ์ของคุณ

FDAinfotech รับบริการจด อย. และขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์หลายประเภท พร้อมดูแลขั้นตอนการดำเนินงานตั้งแต่การเตรียมเอกสารจนถึงการยื่นคำขอ ปรึกษาฟรี ประเมินเอกสารก่อนยื่น อย.

Tags :